Test ureazowy – diagnostyka infekcji Helicobacter pylori

Test ureazowy – diagnostyka infekcji Helicobacter pylori

Test ureazowy to badanie służące wykrywaniu infekcji bakterią Helicobacter pylori. Można go wykonać zarówno profilaktycznie, jak i z powodu odczuwanych objawów: bóli nadbrzusza, wzdęć, zgagi, nudności czy też problemów z apetytem.
cena od 650 zł Zobacz cennik

Najważniejsze informacje

Specjaliści wykonujący zabieg
Klaudiusz Rogalski, Andrzej Sołtyszewski, Hanna Pazurkiewicz-Sierżant, Aleksandra Goltz, Adam Dawidowski
Czas
około 20 minut
Znieczulenie
miejscowe lub analgosedacja

Co to jest test ureazowy i na czym polega?

W ludzkim żołądku panuje wyjątkowo niesprzyjające środowisko dla większości bakterii i drobnoustrojów, które mogą trafiać do przewodu pokarmowego – na przykład wraz z jedzeniem. Obecny w żołądku kwas solny eliminuje tego typu zagrożenia, pełniąc ważną funkcję ochronną. Istnieje jednak bakteria, która potrafi przetrwać nawet w tak ekstremalnych warunkach – mowa o Helicobacter pylori. Szacuje się, że bakterią tą może być zakażona nawet ponad połowa populacji. Infekcja może przebiegać z dokuczliwymi objawami, ale nie jest to regułą.

Badanie ureazowe ma na celu sprawdzenie, czy w żołądku u pacjenta lub pacjentki występuje bakteria Helicobacter pylori. Nazwa testu związana jest z enzymem (ureazą), który wytwarzany jest przez tę właśnie bakterię.

Gastroskopia z testem ureazowym

W Centrum Medycznym Gunarys wykonujemy gastroskopię z testem ureazowym –  takie połączenie badań pozwala jednocześnie wykryć bakterię i ocenić stan błony śluzowej żołądka. W toku badania specjalista może nie tylko pobrać wycinek do testu ureazowego, ale również dokładnie obejrzeć wnętrze żołądka, by ocenić jego stan. Dzięki temu możliwe jest wykrycie ewentualnych zmian i problemów wywołanych przez bakterię Helicobacter pylori, które mogą powodować stany zapalne, wrzody, a nawet zmiany przednowotworowe.

Podczas gastroskopii możliwe jest również zdiagnozowanie lub wykluczenie innych problemów dotyczących górnego odcinka przewodu pokarmowego: od zapalenia przełyku poprzez chorobę refluksową aż po zmiany nowotworowe.

Jak przebiega gastroskopia z testem ureazowym?

Gastroskopia jest badaniem endoskopowym – polega na wprowadzeniu endoskopu przez gardło i przełyk do żołądka. Procedura odbywa się w znieczuleniu miejscowym, aby zapewnić pacjentowi największy komfort badania.

Pacjentowi przed badaniem umieszcza się w ustach specjalny ustnik, przez który wprowadzamy endoskop – to cienka i elastyczna rurka wyposażona w kamerę. W trakcie tej procedury:

  • Specjalista sprawdza wygląd wnętrza przełyku oraz żołądka i dwunastnicy.
  • Oceniany jest stan błon śluzowych.
  • Specjalista może pobierać ewentualne wycinki, a nawet usuwać polipy.

Test ureazowy w trakcie gastroskopii polega na pobraniu wycinka błony śluzowej żołądka  i na wykonaniu badania biochemicznego:

  • Pobrany wycinek umieszczany jest na specjalnej płytce, która zawiera mocznik oraz wskaźnik koloru.
  • Po pewnym czasie sprawdzany jest wskaźnik koloru – w zależności od jego barwy stawiana jest diagnoza.

Samo badanie (gastroskopia, test ureazowy) trwa około 15-30 minut, a wyniki testu ureazowego zazwyczaj znane są jeszcze tego samego dnia. Jeśli w toku badania pobrano również wycinki do badań histopatologicznych, ich wyniki są dostępne najczęściej w ciągu 3-4 tygodni.

Badanie na obecność bakterii Helicobacter pylori (tzw. test ureazowy) wykonywane jest standardowo podczas każdego badania gastroskopowego w Centrum Medycznym Gunarys w Gdańsku.

Dodatkowe informacje do zabiegu

Wskazania Wskazania

Najczęstsze wskazania do gastroskopii z testem ureazowym to:

  • Częste, przewlekłe lub nawracające bóle brzucha – w szczególności nadbrzusza.
  • Podejrzenie choroby wrzodowej żołądka lub dwunastnicy.
  • Przewlekła zgaga, refluks.
  • Obciążenie genetyczne – w szczególności nowotwory górnego odcinka przewodu pokarmowego wśród bliższych krewnych.
  • Niewyjaśniona anemia, brak apetytu, utrata wagi.
  • Krwawienie z przewodu pokarmowego
Przeciwwskazania Przeciwwskazania

Do każdego z tych badań istnieją pewne przeciwwskazania:

  • gastroskopii nie wykonuje się u pacjentów po niedawnym zawale serca, przy ostrej niewydolności oddechowej lub krążeniowej.
  • przeciwwskazaniami dla samego testu ureazowego są ciężkie zaburzenia krzepliwości krwi – wówczas istnieje obawa o nasilone krwawienie podczas pobierania wycinka do badania.
  • względne przeciwwskazanie do leki zobojętniające kwas solny tzw. inhibitory pompy protonowej (IPP) – te leki najlepiej odstawić na 14 dni przed badaniem. Leki te zmniejszają kwasowość żołądka i aktywność bakterii, co może prowadzić do fałszywie ujemnych wyników, czyli braku wykrycia zakażenia, mimo jego obecności.
Przygotowania do zabiegu Przygotowania do zabiegu

Przygotowanie do gastroskopii z testem ureazowym:

  • do badania tego typu należy być na czczo (to znaczy nie jeść przez minimum 6-8 godzin, a także nie pić kawy, herbaty lub innych napojów). Picie czystej, niegazowanej wody jest dopuszczalne najpóźniej do 4 godzin przed badaniem.
  • pacjenci przyjmujący leki na cukrzycę w dniu badania powinni przyjąć je dopiero po badaniu – wraz z pierwszym posiłkiem po badaniu.
  • pacjenci przyjmujący inne leki – w szczególności rozrzedzające krew – powinni zgłosić to specjaliście wykonującemu badanie przed jego rozpoczęciem.
  • w dniu badania nie należy palić papierosów ani żuć gumy.

 

Najczęściej zadawane pytania

Czy test ureazowy jest wiarygodny?

Szacuje się, że przy prawidłowo przeprowadzonym teście, do którego pacjent należycie się przygotował (w szczególności przestrzegając zaleceń dotyczących przygotowania do badania), dokładność wyników wynosi 90-95%.

Jak długo trwa badanie?

Sama gastroskopia z testem ureazowym trwa 15-30 minut, a na wyniki testu ureazowego czeka się zazwyczaj od 10 minut do godziny.

Czy test ureazowy trzeba powtarzać?

U wielu pacjentów badania nie powtarza się już w tej formie, ale za pomocą testu oddechowego, choć nie jest to 100% regułą – jeśli zajdzie taka potrzeba, badanie można powtórzyć.

Jakie powikłania może powodować test ureazowy?

W Centrum Medycznym Gunarys dokładamy starań, by każde badanie przebiegało bez powikłań – gastroskopia oraz test ureazowy mogą przyczynić się do:

  • Dyskomfortu i lekkich podrażnień (np. przełyku).
  • Niewielkiego krwawienia z przewodu pokarmowego – na skutek pobrania wycinka.

Są to jednak łagodne skutki uboczne badania, które nie stanowią zagrożenia dla pacjenta.

Kiedy najlepiej wykonać badanie?

Najlepiej rano (ze względu na konieczność bycia na czczo) oraz zawsze wtedy, gdy występują objawy alarmowe (np. częsty ból brzucha, spadek masy ciała, anemia).

Jakie choroby wykrywa test ureazowy?

Badanie wykrywa jedynie obecność w żołądku bakterii Helicobacter pylori. Ponieważ test stanowi rozszerzenie gastroskopii, to przy okazji sprawdzany jest również stan górnego odcinka przewodu pokarmowego. Gastroskopia umożliwia np. zdiagnozowanie wrzodów żołądka i dwunastnicy, wykrycie stanu zapalnego błony śluzowej czy też potwierdzenie występowania refluksu.

Test ureazowy – jak odczytać?

Badanie ureazowe z pobranego wycinka polega na jego umieszczeniu na płytce, na której znajduje się mocznik i wskaźnik koloru. Po upływie określonego czasu (najczęściej 10-60 minut) sprawdzany jest kolor wskaźnika:

  • Jeśli uległ zmianie – wynik testu jest dodatni.
  • Jeśli pozostał bez zmian – wynik testu jest ujemny.

Istotą działania tego testu jest wykorzystanie właściwości ureazy produkowanej przez bakterie Helicobacter pylori – ureaza rozkłada mocznik i prowadzi do powstania amoniaku w badanej próbce.

Test ureazowy dodatni – co oznacza wynik?

Jeśli kolor wskaźnika uległ zmianie, wynik określany jest jako „dodatni”. Oznacza to, że w badanej próbce wykryto obecność Helicobacter pylori. Jest to ważny sygnał dla lekarza do rozpoczęcia terapii, dzięki której możliwe będzie wyeliminowanie bakterii i zapobieganie późniejszym problemom z wrzodami lub innymi zmianami w żołądku.

Jak wygląda leczenie, jeżeli wynik badania na test ureazowy jest dodatni?

Leczenie zakażenia Helicobacter pylori opiera się na 10-14 dniowej eradykacji (usunięciu bakterii) za pomocą terapii poczwórnej. Zazwyczaj stosuje się dwa antybiotyki, inhibitor pompy protonowej (IPP) oraz preparat bizmutu. Ważne jest regularne przyjmowanie leków i potwierdzenie wyleczenia testem po 4-6 tygodniach od zakończenia leczenia.

Jak kontrolujemy proces leczenia bakterią Helicobacter pylori?

Często popełnianym błędem jest kontrola poprzez badania krwi. Przeciwciała przeciw bakterii mogą utrzymywać się we krwi nawet kilka lat po skutecznym leczeniu. Oznacza to, że wynik wyjdzie dodatni, choć bakterii już nie ma. To częsty błąd, który niepotrzebnie niepokoi pacjentów.

Są trzy wiarygodne metody kontroli:

  • Test oddechowy – wygodny, nieinwazyjny, wykonywany w gabinecie.
  • Badanie kału na antygen H. pylori – najprostsze do wykonania samodzielnie. Jedno zastrzeżenie: badanie robimy najwcześniej 4 tygodnie po zakończeniu antybiotykoterapii.
  • Test ureazowy podczas gastroskopii – zalecany głównie wtedy, gdy leczenie nie przyniosło efektu i objawy nadal się utrzymują. Przed badaniem trzeba odstawić inhibitory pompy protonowej (popularne leki na refluks i zgagę, np. omeprazol) na około 14 dni – inaczej wynik może być fałszywie ujemny.

Czy test ureazowy z gastroskopią boli?

Nie – badanie jest wykonywane w znieczuleniu miejscowym (spray podawany do gardła), a w uzasadnionych przypadkach możliwe jest podanie znieczulenia dożylnego (analgosedacja). Samo pobranie wycinka ze ściany żołądka jest dla Pacjenta bezbolesne.

Czy przed badaniem trzeba stosować jakąś specjalną dietę?

Tak – dzień przed badaniem zalecamy dietę lekkostrawną i unikanie potraw ciężkich, tłustych, smażonych, surowych warzyw i owoców ze skórką, pełnoziarnistego pieczywa oraz używek.

Zadzwoń do nas rezerwuj na znanylekarz.pl
Zadzwoń do nas Znanylekarz